Beweging in Groningen, wat is er aan de hand?

Donderdag 5 juni was professor Rien Herber te gast op het gemeentehuis te Loppersum om een voorlichting te geven over wat zich onder onze grond afspeelt. Wat zorgt er voor dat specifiek aardbevingen bij ons plaatsvinden en wat doet gaswinning met de druk in de ondergrond? Deze informatieve avond werd gehouden op initiatief van het Regionaal Informatiepunt Gaswinning (RIG).

prof-RienHerber-5-6-14Professor Rien Herber is hoogleraar Geo-Energy en was in het verleden adjunct directeur bij Shell. Hij hield een informatief en academisch verhaal in begrijpelijke taal, ondersteund door een digitale presentatie. De presentatie beperkte zich uitsluitend tot feiten en analyse van gegevens.

Inhoudelijk

De ondergrond van het Groninger gasveld is verdeel in verschillende soorten, te weten: zand, klei en veen. Deze groepen reageren onderling allemaal verschillend op een aardbeving. De verticale beving is niet zo schadelijk, des te meer de horizontale reactie (transversale golf) die hierdoor optreedt. Deze grondsoort bepaalt de mate van de aardbeving waarbij langzame, horizontale schokken het meest schadelijk zijn. De geïnduceerde bevingen die bij ons plaatsvinden komen van ongeveer 3 kilometer diepte en worden enigszins nog afgeremd/verdeeld door de zoutlaag die overal onder het Groninger gasveld is te vinden.

De zandgronden zijn voornamelijk te vinden in het zuidelijke deel van onze provincie, richting Drenthe. De veengronden zijn de overgangsgebieden tussen wat vroeger ooit zeebodem was. Alles wat ten noordoosten van de stad Groningen ligt was vroeger dus zeebodem en is nu klei. Deze grondsoorten zijn bepalende voor de energie van de amplitude.

Het gas in het Groninger veld, wat een van de grootste en langst geëxploiteerde gasvelden ter wereld is, is gunstig door de Rotliegende (zandsteen) ondergrond. Een regelmatige ondergrond met ruimtes die met elkaar verbonden zijn. Deze is gelijkmatig aanwezig onder het hele Groninger veld.

De druk in het Groninger gasveld is zo goed als overal gelijk. Toch wordt deze verstoord door boringen en door breuken (ca. 1700), met als resultaat aardbevingen. Er is nu al goed aan te geven wat de magnitude zal zijn van een aardbeving die nog moet komen, alleen de tijd nog niet. Het ministerie van EZ en de RUG hopen in 2017 een computermodel klaar te hebben wat deze voorspellingen kan doen. Voorlopig blijft het dus een kwestie van achter de feiten aanlopen, ook voor de wetenschap.

Wij ‘kampen’ nog jaren met de gevolgen

Het Groninger gasveld blijft tot ca. 2050 operationeel, daarna is er nog een naijl-periode van 15 jaar waarin de bodem verder zal dalen en aardbevingen zich zullen voordoen. De bodem is ondertussen ongeveer 30 centimeter gedaald in het centrum van het Groninger Gasveld rondom Loppersum. Het dalen of inklinken van de bodem wordt compactie genoemd, wat als hoofdoorzaak gekenmerkt wordt voor aardbevingen in Groningen.

De professor weerlegde dat er meer gas zou zijn geboord in de zuidelijke putten, dit ter compensatie van de 5 putten die op 20% zijn gezet rondom Loppersum. Volgens de wetenschapper heeft de media hier een verkeerd beeld geschetst. Nochtans is dit toch wel degelijk vernoemd in het verslag tussen de burgemeesters en de NAM op vrijdag 24 januari 2014 in Oldambt.

De Zaal

Binnen een wettelijk kader worden burgers opgeofferd

De zaal luisterde voor een heel uur lang gebiologeerd naar de professor. Na de pauze kwamen de vragen en onzekerheden. Sommige aanwezigen probeerden de professor te verleiden tot een ethische discussie maar de professor gaf aan daar zeker niet voor weg te willen lopen en er graag een andere keer op terug te komen.

Meteen werd van de gelegenheid gebruik gemaakt om het begrip ‘voorzorgsprincipe’ aan de professor voor te leggen waarmee aanwezigen vast een voorschot namen op de ethische discussie die nog moet plaatsvinden.

Tegelijkertijd bleekt uit de reactie van sommige aanwezige gedupeerden ook de gebrekkige communicatie met de NAM wat des te meer frustreert. Onder de circa 30 aanwezigen zat ook een woordvoerder van de NAM die zich pas bekend maakte na deze opmerking en namen noteerde van de gedupeerden met de klachten.

Deze presentaties worden regelmatig gegeven in Loppersum aan kleine groepjes van maximum 30 personen. Op 12 juni wordt het onderwerp Spanningen bij aardbevingen behandeld.

Geboren schrijfofiel, politiek dier en hobby fotograaf. Auteur van het boek ‘Bevingen’ (2015).
Heeft onder andere geschreven voor Horeca Magazine Noord, Post Online, Regiokrant Groningen en was hoofdredacteur bij de Groninger Krant van 2013 tot 2017.
Is Lid van de Nederlandse Vereniging van Journalisten (NVJ)

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Solve : *
22 + 28 =